Ayçiçek yağı fiyatlarına indirim geliyor

Uluslararası piyasada ham ayçiçek yağının tonu 2150 bin dolara yükseldikten sonra son periyotta talep yetersizliğinden ötürü fiyatlarda süratli bir düşüş yaşanıyor. Son 20 günde milletlerarası pazarda ham ayçiçek yağı yüzde 30 düşüş ile 1500 dolara kadar geriledi. Yeni fiyatlarla yapılan ithalatla iç pazarda raf fiyatlarında da bir gerileme bekleniyor.

 

Dunya’da yer alan habere nazaran, evvel pandemi, akabinde Rusya-Ukrayna savaşının tesiri ile artan ham ayçiçek yağı fiyatları düşüşe geçti. Milletlerarası piyasada tonu 800 dolar olan pandemi ile birlikte 2150 dolara yükselen ham ayçiçek yağ fiyatı son haftalarda önemli bir düşüş trendine girdi. Uluslararası piyasada tonu 2150 dolardan 1500 dolara geriledi. Milletlerarası piyasada fiyatların yüzde 30 gerilediğini kaydeden kesim temsilcileri, yeni fiyatlarla yapılan kontratların işlenip, pazara sunulmasıyla ayçiçek yağında fiyat düşüşünün raflara da yansıması beklediklerini kaydettiler. Dal temsilcileri şu an rafl arda 180 ile 200 lira ortasında yer alan 5 litrelik ayçiçek yağının 155-160 lira bandına inmesi öngörüyorlar.

Ham ayçiçek yağında taleplerin azaldığını söyleyen Kadooğlu Yağ Sanayi İthalat Müdürü Muzaff er Yıldırım, pandemi devrinde palm yağı üretiminde yaşanan kahırların aşılması, Fed’in faiz artırımı ve Ukrayna’dan sevkiyatların başlaması ham ayçiçek yağ fiyatlarında düşüşe neden olduğunu söyledi.

UKRAYNA İHRACAT VE SÜRECE KAPASİTESİNİ ARTIRDI

Fiyat düşüşün yalnız ham ayçiçek yağında yaşanmadığını kaydeden Yıldırım, “Palm yağı ve soya yağında da düşüşler var. Palm yağının tonu 500 dolar düşerek 1800 dolardan 1300 dolara geriledi. Yeniden soya yağının da fiyatı tıpkı oranda düştü. Ayçiçek yağında ise Ukrayna’daki savaş bölgesi dışında risk taşımayan batı tarafında üretim kapasiteleri artmaya başladı. Romanya hududunda yer alan Reni ve İzmail ırmak limanlarından 6 bin tonluk küçük gemilerle ham yağ ve çekirdek ihracatının artırılması, yüksek ayçiçek yağının fiyatını geri çekilmesine neden oldu. Ukrayna’dan küçük gemiler lokasyon olarak yalnızca Türkiye’ye süreç yapabiliyor. Evvelce Hindistan, Çin’e ve AB ülkelerine büyük gemilerle yapılan sevkiyat, kelam konusu limanlardan küçük gemiler yalnızca Türkiye’ye girebiliyor ve burada piyasayı önemli manada düşürmüş durumda. Fiyatlarda son 1,5 aydır kademeli olarak düşüş yaşanıyor. Savaştan evvel Ukrayna’dan mal temin etmek için Rusya’ya nazaran yaklaşık 20 dolar fiyatı daha yüksekti. Savaştan sonra ise Ukrayna malı 100 ile 150 dolar Rusya’dan daha ucuz oldu” dedi.

Diğer yandan yurtdışındaki talepsizlikten ötürü verilen tekliflerin fiyatları daha da düşürdüğüne vurgu yapan Yıldırım, ayrıyeten yurt içinde hasadın önümüzdeki ayın ortalarında başlayacak olması piyasayı büsbütün kilitlediğini söz etti.

İHRACATTA ÖNEMLİ BİR TALEPSİZLİK VAR

Türkiye’nin ayçiçek yağına 45 günlük üzere kısa bir ihracat yasağı getirdiğini ve buna karşın pazarda önemli bir kayıp yaşanmadığını aktaran Yıldırım, lakin şu anda ana ihracat pazarı olan Ortadoğu ve Afrika pazarlarında önemli bir talepsizlik olduğunu vurguladı. Ayçiçek yağının ton fiyatının en yüksek 2150 dolara kadar çıktığını ve Türkiye’de 2080 dolara kadar mal alan firmaların olduğunu bildiren Yıldırım, “Hepimiz aykırıda kaldık. Bir günde yağ fiyatı 150 dolar düştü. Artık bu kontaklar geliyor ve firmaların hepsi ihracatçı. Şu an piyasa önemli manada ziyanına satışlar var. Piyasa gıdım gıdım gidiyor ve herkes gereksinimi kadar alıyor. İç piyasada da çok önemli bir tıkanıklık var. Türkiye iç piyasasında milletlerarası ayçiçek yağının en yüksek çıktığı fiyatlara hiçbir vakit rafl arda ulaşılamadı. Türkiye’de raf fiyatların geriden geldiği için o yüksek fiyatlar yansımadı. Lakin direk indirimlerin yansıdı” şeklinde konuştu.

İÇ PİYASADA YÜZDE 15 GERİLEME BEKLENİYOR

Ayçiçeği yağ fiyatlarının milletlerarası pazarda gerilemeye başladığını aktaran Solventum İdare Şurası Lideri Onat Angı, memleketler arası piyasada yüzde 30 düştüğünü ve iç piyasada fiyatların düşmeye başladığını söyledi. İç piyasada yansımayan fiyatlarla bir arada yüzde 15 civarında bir düşüş beklendiğini tabir eden Angı, “İç piyasa şu an sakin ve yansımayan fiyatlarla birlikte bir düşüş bekleniyor. Yeni fiyatlarla 5 litrelik ayçiçek yağının fiyatı 155 ile 160 lira üzere bir düzeylerde olması bekleniyor. KDV dahil yüzde 20’ye yakın düşüş olması kelam konusu. Yeni hasat da fiyat düşüşünde tesirli olacak” dedi.

Diğer yandan çekirdek ve ham yağ ihracatının Rusya ve Ukrayna’dan önemli manada yapıldığına dikkat çeken Angı, “Türkiye’nin yağ ihracatını yasaklaması ile kesim bir sakinlik yaşadı. İhracat kapısının tekrar açılmasıyla bölüm için hareketli geçti. Birinci etapta alınan siparişleri yetiştirilmesi konusunda ağır geçti ancak son devirde yeni siparişlerde yavaşlama yaşanıyor. Yeni siparişlerin azalması bölümü zorluyor” açıklamasında bulundu.

AYÇİÇEĞİNDE SON 10 YILIN EN YÜKSEK RANDIMANI BEKLENİYOR

Türkiye’de üretilen ayçiçeğinin yüzde 15’ini karşılayan Edirne’de, ayçiçeğinde son 10 yılın en yüksek randımanı bekleniyor. Yağışların olmaması ve kuraklığın baş göstermesi halinde ise randımanın 250 ton rekoltede kalabileceği belirtiliyor

Ayçiçeğinde randımanın bu sene yüksek olduğunu vurgulayan Bülent Dişliler, “Bu sene arpa buğday hasadını bitirdik. Verimlerimiz hoştu, yağışlar hoştu. Tunca ve Meriç ırmaklarının debisi de hoş. Gördüğünüz üzere ayçiçeklerimizin randımanları de hoş. Bu sene rahmet uygun. Yağışların vermiş olduğu randımanlar sayesinde ayçiçekleri boyumuza kadar ulaştı, hatta uzunluğumuzu geçti. Daha da yükselecekler, aslında daha da kalınlaşacak. Yarın öbür gün baş çıkartıp çiçeklerini dökecekler. Son 2 hafta içinde yağmur yağarsa bereketli bir devir geçireceğiz. Ayçiçekleri ortalarını geçtik, ortalarını sürdük, ilaçları attık, gübre attık. İnşallah randıman potansiyeli hoş olacak bu sene. İnşallah rahmeti alacağız bu sene. Son 2 hafta içerisinde yağmur yağarsa çiçekte iken rekor olur bu sene” dedi.

Yağışların çiftçiler için kıymetli olduğunu belirten Şerif Akgün, 2 hafta içinde yağışlar tesirli olduğu takdirde rekor randıman alınabileceğini söyledi.